Przejdź do treści
Artykuł psychologa · Zagadki na święta

Zagadki świąteczne dla dzieci z odpowiedziami (5-12 lat)

Na grudniowe wieczory, do kalendarza adwentowego, na drogę do dziadków albo na moment, gdy wszyscy czekają na pierwszą gwiazdkę. Poniżej 32 zagadki o zimie i świętach podzielone według wieku oraz cztery łamigłówki logiczne dla starszych dzieci. Odpowiedzi są schowane, żeby nie wpadły w oko za wcześnie, a w wersji do druku trafiają na ostatnią stronę.

BK

mgr Bartłomiej Kolawa, psycholog

Aktualizacja: ok. 9 min czytania

Ilustracja: tata opisuje coś na palcach, a córka zgaduje, że chodzi o lodówkę, obok dziewczynka zagląda do worka z niespodzianką, a dziadek trzyma coś w dłoni, a wnuczka zgaduje, ile tego jest

Jak czytać zagadki, żeby było ciekawie

  1. Czytaj powoli, a zagadkę opisową dwa razy. Każde zdanie to osobna wskazówka, a dziecko musi zebrać je wszystkie.
  2. Daj czas. Dziecko potrzebuje chwili na zebranie wskazówek. Policz w myślach do dziesięciu, zanim zaczniesz podpowiadać.
  3. Podpowiadaj pytaniem. „Gdzie to można zobaczyć?”, „Co już wiemy?”, „Spróbuj narysować”. Pytanie zostawia rozwiązanie dziecku.
  4. Po odpowiedzi zapytaj „skąd wiesz?”. Przy zagadkach „co nie pasuje” i analogiach dobre uzasadnienie innej odpowiedzi też jest sukcesem.

Więcej o podpowiadaniu tak, żeby nie zdradzić rozwiązania, piszę w artykule 60 zagadek logicznych z odpowiedziami, w którym jest też zestaw łamigłówek na cały rok. Dziecko, które najbardziej lubi zagadki z liczbami, znajdzie ich więcej w artykule zagadki matematyczne dla dzieci.

Zagadki świąteczne dla dzieci 5-7 lat

Czytaj powoli, a przy zagadkach liczbowych pozwól liczyć na palcach albo na prawdziwych przedmiotach. W tym wieku liczy się przyjemność ze zgadywania, a nie tempo.

Zgadnij, co to

słuchanie i łączenie wskazówek
  1. 1

    Jest zielona i kłuje, a w grudniu stoi w pokoju. Wieszamy na niej bombki i światełka. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Choinka.

  2. 2

    Ma nos z marchewki, oczy z węgielków i szalik, choć nigdy nie marznie. Gdy robi się ciepło, znika. Kto to?

    Pokaż odpowiedź

    Bałwan.

  3. 3

    Spada z nieba cicho, jest biały i zimny. Można z niego ulepić kulę albo zrobić aniołka, kładąc się na nim. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Śnieg. Aniołek na śniegu to dobry pomysł na najbliższy spacer.

  4. 4

    Ma czerwony strój, białą brodę i wielki worek. Przychodzi do dzieci 6 grudnia. Kto to?

    Pokaż odpowiedź

    Święty Mikołaj.

  5. 5

    Wisi na choince, jest okrągła i błyszcząca. Trzeba z nią uważać, bo może się stłuc. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Bombka.

  6. 6

    Jest cienki i biały. W Wigilię dzielimy się nim przy stole i składamy sobie życzenia. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Opłatek.

Policz i dokończ

liczenie i dostrzeganie wzoru
  1. 7

    Na choince wiszą 3 czerwone bombki i 2 złote. Ile bombek wisi razem?

    Pokaż odpowiedź

    5. Młodszym dzieciom pomaga liczenie na palcach albo na prawdziwych bombkach.

  2. 8

    Bałwan ma 3 śniegowe kule. Ile kul trzeba ulepić na 2 bałwany?

    Pokaż odpowiedź

    6. Po 3 kule na każdego bałwana.

  3. 9

    Gwiazdka, bombka, gwiazdka, bombka, gwiazdka… Co zawiśnie teraz?

    Pokaż odpowiedź

    Bombka. Gwiazdki i bombki wiszą na zmianę.

Co nie pasuje?

klasyfikowanie
  1. 10

    Czapka, szalik, rękawiczki, kąpielówki. Co nie pasuje do zimy?

    Pokaż odpowiedź

    Kąpielówki. Zakłada się je latem do wody, a reszta chroni przed zimnem.

  2. 11

    Sanki, narty, łyżwy, hulajnoga. Co nie pasuje?

    Pokaż odpowiedź

    Hulajnoga. Sanki, narty i łyżwy służą do jazdy po śniegu albo lodzie.

  3. 12

    Pierniczek, makowiec, jabłko, sernik. Co nie pasuje?

    Pokaż odpowiedź

    Jabłko. To owoc, a reszta to ciasta i ciastka pieczone na święta. Jeśli dziecko wskaże coś innego i sensownie to uzasadni, też jest dobrze.

Zagadki świąteczne dla dzieci 8-10 lat

Dzieci w tym wieku potrafią już trzymać w głowie kilka informacji naraz. Przy zagadkach liczbowych zachęcaj, żeby po odpowiedzi powiedziały, jak liczyły.

Zagadki opisowe

wnioskowanie z opisu
  1. 13

    Wisi pod dachem głową w dół, jest przezroczysty i spiczasty. Kiedy przychodzi odwilż, zaczyna kapać. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Sopel lodu.

  2. 14

    Ma 24 okienka, a za każdym czeka mała niespodzianka. Każdego grudniowego dnia otwiera się jedno. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Kalendarz adwentowy.

  3. 15

    Śpiewa się je w grudniu i w styczniu. Jedna z najbardziej znanych zaczyna się od słów „Wśród nocnej ciszy”. Co to takiego?

    Pokaż odpowiedź

    Kolędy.

  4. 16

    Im dłużej toczy się ją po śniegu, tym robi się większa. Co to?

    Pokaż odpowiedź

    Śniegowa kula, na przykład na brzuch bałwana.

Zagadki z liczbami

uważne czytanie i liczenie
  1. 17

    Sanie Mikołaja ciągnie 8 reniferów. Ile nóg mają wszystkie renifery razem?

    Pokaż odpowiedź

    32. Każdy renifer ma 4 nogi, a 8 razy 4 to 32.

  2. 18

    Zosia powiesiła po 4 bombki na każdej z 3 dolnych gałęzi i po 2 bombki na każdej z 2 górnych. Ile bombek powiesiła?

    Pokaż odpowiedź

    16. Na dole 3 razy 4, czyli 12, na górze 2 razy 2, czyli 4.

  3. 19

    Kalendarz adwentowy ma 24 okienka. Staś otworzył już 9. Ile okienek zostało do otwarcia?

    Pokaż odpowiedź

    15. Bo 24 minus 9 to 15.

  4. 20

    Babcia upiekła 30 pierniczków. Połowę zjedli goście, a z tego, co zostało, jedną trzecią zjadły wnuki. Ile pierniczków zostało?

    Pokaż odpowiedź

    10. Goście zjedli 15, więc zostało 15. Jedna trzecia z 15 to 5, więc zostało 10.

Analogie

szukanie relacji
  1. 21

    Łyżwy są do lodu tak, jak narty do…?

    Pokaż odpowiedź

    Śniegu. Relacja: sprzęt i to, po czym się na nim jeździ.

  2. 22

    Bałwan jest do śniegu tak, jak zamek z piasku do…?

    Pokaż odpowiedź

    Piasku. Relacja: z czego coś jest zrobione.

  3. 23

    Grudzień jest do zimy tak, jak lipiec do…?

    Pokaż odpowiedź

    Lata. Relacja: miesiąc i pora roku, do której należy.

  4. 24

    Lato jest do słońca tak, jak zima do…?

    Pokaż odpowiedź

    Śniegu albo mrozu. Obie odpowiedzi są dobre, jeśli dziecko umie powiedzieć, co łączy obie pary.

Zagadki świąteczne dla dzieci 11-12 lat

Starsze dzieci lubią zagadki z haczykiem i takie, w których trzeba coś policzyć w kilku krokach. Dobra zasada: zanim padnie odpowiedź, przeczytać pytanie jeszcze raz, do końca.

Zagadki z haczykiem

czytanie pytania do końca
  1. 25

    Co jest cięższe: kilogram śniegu czy kilogram pierników?

    Pokaż odpowiedź

    Ważą tyle samo, po kilogramie. Haczyk polega na tym, że śnieg kojarzy się z czymś lekkim.

  2. 26

    Co można zimą złapać, choć nie da się tego rzucić?

    Pokaż odpowiedź

    Katar albo przeziębienie.

  3. 27

    W którym miesiącu mamy w Polsce najkrótszy dzień w roku?

    Pokaż odpowiedź

    W grudniu. Przesilenie zimowe wypada 21 albo 22 grudnia i od tego dnia dni zaczynają się wydłużać.

  4. 28

    Przy wigilijnym stole jest nakrycie, przy którym na początku kolacji nikt nie siedzi. Dla kogo jest przeznaczone?

    Pokaż odpowiedź

    Dla niespodziewanego gościa. Taki jest polski zwyczaj: dodatkowe nakrycie czeka na kogoś, kto mógłby zapukać do drzwi.

Liczby i czas

rozumowanie w kilku krokach
  1. 29

    Dziś jest 30 listopada. Za ile dni będzie Wigilia?

    Pokaż odpowiedź

    Za 24 dni. 1 grudnia będzie jutro, czyli za 1 dzień, więc 24 grudnia będzie za 24 dni.

  2. 30

    Pociąg do dziadków odjeżdża o 14:50, a jazda trwa 2 godziny i 25 minut. O której dojedziecie?

    Pokaż odpowiedź

    O 17:15. Najpierw 2 godziny, czyli 16:50, potem 25 minut: 10 minut do 17:00 i jeszcze 15.

  3. 31

    Trzej bracia dostali razem 18 cukierków. Średni ma o 2 więcej niż najmłodszy, a najstarszy o 2 więcej niż średni. Ile cukierków ma każdy?

    Pokaż odpowiedź

    Najmłodszy 4, średni 6, najstarszy 8. Sprawdzenie: 4 + 6 + 8 = 18. Można też zauważyć, że średni ma dokładnie jedną trzecią wszystkich.

  4. 32

    Na śniegu są ślady lisów i kawek. Zwierząt było razem 5, a nóg 14. Ile było lisów?

    Pokaż odpowiedź

    2 lisy i 3 kawki. Gdyby wszystkie 5 zwierząt były ptakami, miałyby 10 nóg. Brakuje 4, a każdy lis ma o 2 nogi więcej niż ptak, więc lisy są dwa.

Świąteczne łamigłówki logiczne (8-12 lat)

Tu nie wystarczy skojarzenie: trzeba wykluczać możliwości jedną po drugiej. Przy trudniejszych łamigłówkach pomaga tabelka narysowana na kartce.

Kto, co i w jakiej kolejności?

dedukcja
  1. 33

    Ola, Kuba i Ania dostali prezenty w czerwonym, zielonym i złotym papierze. Kuba dostał złoty. Ola nie dostała czerwonego. Kto dostał czerwony?

    Pokaż odpowiedź

    Ania. Złoty ma Kuba, Ola nie ma czerwonego, więc ma zielony. Czerwony zostaje dla Ani.

  2. 34

    Adam, Basia, Celina i Darek robią ozdoby: bombkę, gwiazdę, łańcuch i anioła, każde co innego. Adam nie robi ani bombki, ani gwiazdy. Basia robi łańcuch. Celina nie robi gwiazdy. Kto robi co?

    Pokaż odpowiedź

    Basia robi łańcuch, Adam anioła, Celina bombkę, a Darek gwiazdę. Adamowi zostaje tylko anioł, bo łańcuch robi Basia. Celina nie robi gwiazdy, więc robi bombkę. Gwiazda zostaje dla Darka.

  3. 35

    Mikołaj odwiedza 4 domy przy jednej ulicy: numer 2, 4, 6 i 8. Numer 8 odwiedza zaraz po numerze 2. Przy numerze 4 nie zaczyna. Ostatni jest numer 6. W jakiej kolejności odwiedza domy?

    Pokaż odpowiedź

    2, 8, 4, 6. Skoro ostatni jest numer 6, pierwsze trzy miejsca zajmują 2, 4 i 8. Numer 4 nie może być pierwszy, a 8 musi stać zaraz po 2, więc zostaje tylko kolejność 2, 8, 4.

  4. 36

    Trzy elfy: Bim, Bom i Bam. Jeden z nich zjadł pierniczka Mikołaja. Bim mówi: „To nie ja”. Bom mówi: „To Bam”. Bam mówi: „Bom kłamie”. Wiadomo, że prawdę mówi tylko jeden elf. Kto zjadł pierniczka?

    Pokaż odpowiedź

    Bim. Gdyby zjadł Bom albo Bam, prawdę mówiłyby dwa elfy. Tylko gdy zjadł Bim, prawdę mówi wyłącznie Bam.

3 pomysły na zagadki w grudniu

Zagadki możecie przeplatać zadaniami na papierze. W darmowych świątecznych kartach pracy znajdziecie kropki do połączenia, liczenie zimowych obrazków i szyfr z życzeniami. Na 6 grudnia zagadki o miejscach w domu mogą też poprowadzić dziecko do prezentu. Gotowe karty do takiego poszukiwania są w artykule zabawy na Mikołajki w domu.

Kalendarz adwentowy z zagadkami

  1. Wydrukuj zagadki albo przepisz po jednej na 24 karteczki.
  2. Włóż je do kopert, pudełek po zapałkach albo przypnij klamerkami do sznurka.
  3. Codziennie rano jedna zagadka, a odpowiedź dopiero wieczorem, po całym dniu zastanawiania się.

Przy rodzeństwie w różnym wieku każde dziecko może mieć zagadki ze swojej grupy. Gotowe karty na wszystkie 24 dni, osobno dla dzieci 5-7, 8-10 i 11-12 lat, są w artykule zadania do kalendarza adwentowego.

Zagadki przy świątecznym stole

  1. Każdy gość losuje karteczkę z zagadką.
  2. Najmłodszy zgaduje pierwszy, potem kolejne osoby.
  3. Kto odgadnie, czyta następną zagadkę.

Dziadkowie często znają własne zagadki z dzieciństwa. Warto poprosić o jedną i dopisać ją do rodzinnej listy.

Ułóż własną zagadkę

  1. Dziecko wybiera coś zimowego albo świątecznego, ale nikomu nie mówi, co to.
  2. Wymyśla trzy wskazówki: jak to wygląda, gdzie jest, do czego służy.
  3. Czyta je po kolei, a reszta rodziny zgaduje. Sprawdźcie, czy wskazówki wystarczają do odgadnięcia odpowiedzi.

Układanie zagadek jest trudniejsze niż zgadywanie: trzeba wybrać cechy, które naprawdę coś wyróżniają.

Czego uczą świąteczne zagadki

Zagadki opisowe to ćwiczenie w słuchaniu i łączeniu kilku wskazówek w jedną odpowiedź, a więc także w trzymaniu ich przez chwilę w pamięci roboczej. Zagadki liczbowe uczą uważnego czytania: najwięcej błędów bierze się z pośpiechu, a nie z nieznajomości działań. Łamigłówki logiczne ćwiczą wykluczanie możliwości krok po kroku, a zagadki z haczykiem nawyk czytania pytania do końca.

Zagadki są okazją do wspólnej zabawy, rozmowy i szukania rozwiązań. Same w sobie nie są sposobem na podniesienie IQ czy poprawę ocen. Pomysły na kolejne tygodnie zimy znajdziesz w artykule zabawy na ferie zimowe w domu, a zabawy na pamięć w tekście ćwiczenia na pamięć dla dzieci.

Bez zakładania konta

Detektyw pomyłek

Spróbuj z dzieckiem · 1 min

Zagadka na ekranie: który obrazek nie pasuje?

Dotknij obrazka, który nie pasuje do reszty.

Gracie bez konta, a wynik nigdzie się nie zapisuje.

Najczęstsze pytania rodziców

Jakie zagadki świąteczne wybrać dla 5-latka?

Krótkie zagadki opisowe o rzeczach, które dziecko zna z domu: choinka, bombka, bałwan, śnieg. Najlepiej czytać je powoli i pozwolić zgadywać kilka razy. Dobrze działają też proste „co nie pasuje” i liczenie bombek na prawdziwej choince.

Jak zrobić kalendarz adwentowy z zagadkami?

Przepisz albo wydrukuj po jednej zagadce na każdy dzień od 1 do 24 grudnia i włóż do kopert, pudełek po zapałkach albo przypnij klamerkami do sznurka. Odpowiedź może być na odwrocie. Zagadka może towarzyszyć małej niespodziance albo zastąpić słodycz.

Zadania do kalendarza adwentowego: karty na 24 dni w trzech grupach wieku

Czy mogę wydrukować zagadki?

Tak. Przycisk „Wydrukuj zagadki” na górze strony drukuje same zagadki, a wszystkie odpowiedzi trafiają na ostatnią stronę, żeby dziecko nie widziało ich od razu.

Co zrobić, gdy dziecko nie zna odpowiedzi?

Zamiast od razu podawać rozwiązanie, dać podpowiedź w formie pytania: „Gdzie to można zobaczyć?”, „Jakiego jest koloru?”. Jeśli i to nie pomaga, pokazać odpowiedź i wrócić do tej samej zagadki następnego dnia. Dziecko może wtedy przypomnieć sobie odpowiedź i wyjaśnić, które wskazówki do niej prowadzą.

Jakie zagadki sprawdzą się dla całej rodziny przy świątecznym stole?

Zagadki z haczykiem i łamigłówki logiczne z tej listy, bo dorośli też muszą się nad nimi zastanowić. Dobrze działa zasada, że najmłodszy uczestnik zgaduje pierwszy, a kto odgadnie, czyta następną zagadkę.

Wypróbuj gry logiczne

3 gry są dostępne bez opłat, bez reklam, z poziomem dopasowanym do dziecka. Sesja kończy się po kilku minutach.

Zacznij za darmo →

Czytaj dalej